CADERNO ABERTO

Ramiro

MIGUEL ANXO FERNÁN VELLO

Entre nós, amigos e compañeiros da Xeración dos 80, sempre dixemos e diremos Ramiro. Abonda co seu nome. Como no caso de Novoneyra: Uxío. O nome nu do poeta contén e proxecta a súa figura, e mesmo chega a representar dun xeito máxico e esencial, diriamos, a súa obra. Eu digo que Ramiro seguirá respirando na súa obra poética, nesa voz que flúe no texto e no tempo, aínda que o seu corpo teña deixado de facelo. Así acontece cos grandes poetas. Os poetas que, como Ramiro, cultivaron o ritmo, a música, a respiración do poema, a voz propia do ser a se perder no infinito, como lle gustaba expresar a Leopardi. E díxoo Borges: "O deber do poeta é dar coa súa voz. O ritmo é a respiración do poema". Palabras do mestre. E Ramiro soubo dar coa súa voz, vaia se soubo, entretecida nun tremor existencial que abriu espazos á memoria, á visión da dor e da nostalxia, ao paso do tempo e ás imaxes da infancia, cidades e paisaxes e poéticas que forneceron un humus no que o poeta cultivou sempre através da experiencia -toda poesía se nutre da experiencia- extraordinarias virtudes propias na construción (respiración) do poema. E Ramiro é un poeta culto e esixente. O oficio de vivir e coñecer a poesía fíxolle entender a arquitectura, a estrutura, a forma, o artefacto, a intelixencia construtiva que, como unha sorte de peso necesario, debe incorporar o poema. Ramiro ofrece na súa poesía un fluído verbal e rítmico -un pensamento sentinte, diriamos case con Zubiri- que é capaz de afectar a conciencia do lector, a psique estética do lector. Iso é a poesía: ese veleno, tantas veces luminoso ou ardente, que conmove zonas e funcións profundas do cerebro humano. Creo que foi o chileno Gonzalo Rojas quen dixo que os poetas non morren, "fican encantados". E así Ramiro. Entre nós, respirando na súa propia poesía escrita, na verdade e na beleza dos seus poemas. Porque, tal como di o poeta mexicano Alberto Blanco, a poesía -"áncora e centro"- é tamén unha posibilidade de salvación. E Ramiro está salvado para sempre.