Miguel Anxo Fernán Vello
CADERNO ABERTO
Yolanda Castaño e os ASF
Dende que a coñecín, admirei a excelente páxina dos Aduaneiros sem Fronteiras. Fresca, divertida (etimoloxicamente, "fóra do vértice") e mordaz. Sen dúbida, unha fonte de creación humorística necesaria e saudábel. Cando tiven ocasión de ver a montaxe aduaneira sobre Yolanda Castaño, tamén esta me pareceu divertida, no mesmo sentido etimolóxico do termo, mais de inferior calidade con respecto a outras propostas, sumamente intelixentes, da factoría ASF. ¿E por que digo de inferior calidade no caso que lle afecta a Yolanda Castaño? Porque eu acredito na profunda relación existente entre a ética e a estética, entendendo aquí por ética, como diría Luis Ripoll, o fundamento razoado e racional dos sentimentos; e na montaxe sobre a nosa poeta destilábase, zumegante, un túzaro machismo gago ou patalicón. Yolanda Castaño é, ademais de gran poeta, unha muller libre, autoafirmada, e dende hai xa lustros colleita éxitos polo seu traballo creativo e profesional desenvolvido en diversas frontes. O perfil persoal e público da poeta é ben coñecido e –a miseria humana non ten límites– é fondamente envexado por uns poucos e por unhas poucas, amigos do vituperio e da aldraxe groseira, cando non da difamación ou da calumnia. A montaxe aduaneira propiciou, sen dúbida, a floración da xentalla ruín e os seus comentarios ofensivos poboaron o espazo ASF sen que os aduaneiros velasen pola ética e pola estética que debe imperar en todo momento. Eu fago meu o pensamento do filósofo André Comte-Sponville: "Pódese gracexar sobre todo: o fracaso, a morte, a guerra, o amor, a enfermidade, a tortura. O importante é que a risa engada algo de ledicia, algo de dozura ou de levedade á miseria do mundo, e non máis odio, sufrimento ou desprezo. Pódese gracexar sobre todo, mais non de calquera maneira. (…) A ironía fere, o humor cura. A ironía pode matar, o humor axuda a vivir. A ironía quere dominar, o humor libera. A ironía é desapiadada, o humor misericordioso. A ironía é humillante, o humor humilde". ¡Que volvan os ASF!